سیم بکسل، به عنوان یک جزء حیاتی در سیستمهای بالابری و کششی، معمولاً به دو شکل دچار خرابی میشود: فرسایش عمومی (General Deterioration) ناشی از طول عمر بالا و پارگی های موضعی سیم بکسل که نشاندهنده وجود نقص فنی جدی در یک ناحیه خاص از سیستم است. برخلاف فرسایش عمومی که به طور یکنواخت در طول کابل رخ میدهد، پارگیهای موضعی یک پدیده هشداردهنده محسوب میشوند و اغلب نتیجهی مستقیم یک اشکال مکانیکی، خطای نصب یا نقص در نگهداری پیشگیرانه هستند. هدف از عیب یابی پارگی های موضعی سیم بکسل، شناسایی و حذف ریشه اصلی شکست (Root Cause) است، نه صرفاً تعویض کابل. یک رویکرد سیستماتیک و مبتنی بر تخصص (EEAT) در تحلیل محل و ظاهر شکستگی، برای جلوگیری از تکرار آن و حفظ ضریب ایمنی ضروری است.
اطلاعات بیشتر: بست سیم بکسل
شکست موضعی به تجمع غیرطبیعی و غیریکنواخت رشتههای شکسته (Broken Wires) در یک ناحیه محدود از طول سیم بکسل اطلاق میشود، در حالی که سایر بخشهای کابل ممکن است همچنان در شرایط مناسبی باشند. این شکستهای متمرکز نشان میدهند که کابل در یک نقطه مشخص (مانند ناحیه تماس با قرقرهی فرسوده، محل ورود به درام، یا نزدیکی اتصال انتهایی) تحت تنشهای خارج از محدوده تحمل خود قرار گرفته است. به عنوان مثال، اگرچه یک سیم بکسل ممکن است به دلیل سایش کلی نیازمند تعویض باشد، عیب یابی پارگی های موضعی سیم بکسل تمرکز خود را بر علت پدید آمدن این تمرکز تنش قرار میدهد تا از تکرار این شکست در کابل جایگزین جلوگیری شود. استاندارد ISO 4309 برای هر ناحیه، حد مجاز خاصی از رشتههای شکسته را در یک طول مشخص از کابل تعیین کرده است.
اولین و مهمترین گام در فرآیند عیب یابی پارگی های موضعی سیم بکسل، تحلیل دقیق ظاهر (Morphology) رشتههای پاره شده است. ظاهر سطح مقطع رشته پاره شده میتواند سرنخهای حیاتی در مورد مکانیسم اصلی شکست (خستگی، کشش یا سایش) ارائه دهد. بازرسان فنی باید با استفاده از ذرهبین یا ابزارهای بزرگنمایی، سطح شکستگی را بررسی کنند تا ماهیت نیروهای وارد شده بر آن را درک نمایند.
خستگی خمشی رایجترین دلیل شکست در سیستمهایی است که کابل مکرراً از روی قرقرهها عبور میکند. این شکست ناشی از تنشهای کششی و فشاری چرخهای است که در هر چرخه خم شدن و راست شدن، بر رشتهها وارد میشود. ویژگیهای ظاهری این نوع شکست به شرح زیر است:
اطلاعات بیشتر: کرپی فولادی
این نوع شکست زمانی رخ میدهد که بار وارد شده بر کابل، به طور ناگهانی و برای لحظهای کوتاه (مانند شوک) از حد مجاز تنش تسلیم یا مقاومت نهایی کابل فراتر رود. اگرچه این نوع شکست کمتر رایج است، اما شدیدترین و فاجعهبارترین نوع خرابی محسوب میشود.
سایش به حذف تدریجی متریال از سطح رشتههای بیرونی به دلیل اصطکاک مداوم با قرقرهها، درامها، یا سایر موانع ثابت اطلاق میشود. عیب یابی پارگی های موضعی سیم بکسل ناشی از سایش، بر اساس شکلگیری تدریجی شکست است.
پس از تعیین نوع شکست (خستگی، کشش یا سایش)، گام بعدی در عیب یابی پارگی های موضعی سیم بکسل، ردیابی منشأ مکانیکی یا عملیاتی ایجادکننده این شکست است. شکست موضعی همواره دلالت بر یک نقص هندسی یا عملکردی در یک جزء خاص دارد.
تجمع رشتههای شکسته در نزدیکی قرقرهها یا نقاط انتقال کابل به درام، نشاندهنده مشکلات جدی در حوزه خمشی است. این پارگیها عمدتاً از نوع خستگی خمشی هستند و دلایل اصلی آنها عبارتند از:
شکست موضعی در نقاط انتهایی کابل (محل اتصال کابل به سوکت، قلاب یا گُوِه)، تقریباً همیشه نشاندهنده خطای نصب یا بارگذاری نامناسب در این ناحیه است. این شکستها اغلب شامل ترکیبی از کشش و خستگی هستند و دلایل آنها عبارتند از:
